GRA „OD PODSZEWKI”


PODRÓŻ DO WNĘTRZA… ODWAŻ SIĘ POZNAĆ SIEBIE I POWIEDZ TO INNYM

W twoje ręce trafia gra psychologiczna „Od podszewki”, której celem jest samopoznanie, zidentyfikowanie zarówno swoich zasobów, jak i słabszych stron oraz próba konfrontacji z niewygodnymi faktami, które dotyczą nas samych. Składa się ona z pytań oraz zadań, które wykorzystuje się w gabinetach psychoterapii, przy pracy z osobami, które chcą zidentyfikować swoje trudności oraz nazwać zasoby, którymi dysponują, a także chcą się nauczyć czegoś o sobie oraz jak zdrowo radzić sobie w niewygodnych sytuacjach, nie korzystając z niefunkcjonalnych mechanizmów obronnych. Bądź odważny, nie poddawaj się, nawet jeśli któreś z pytań okaże się niewygodne do odpowiedzi. Pamiętaj, że im będziesz bardziej szczery i prawdomówny, tym skuteczniej i szybciej dotrzesz do celu.

Liczba graczy: od 1, do „ile tylko dusza zapragnie” – możesz grać sam ze sobą, ale trudność wzrasta wraz ze wzrostem liczby graczy, bo odsłanianie siebie, w tym dzielenie się z innymi swoimi największymi trudnościami, tajemnicami, a nawet wstydliwymi faktami, wymaga nie lada odwagi.


Wiek graczy: od wieku gotowości na konfrontację z niewygodnymi faktami, do momentu, kiedy czujemy się na siłach podjąć wyzwanie, aby odsłonić długo skrywane tajemnice.


Czas rozgrywki: ograniczenia w tym przypadku są tylko w twojej głowie. Pamiętaj, że gra może spełniać różne funkcje, ale nie graj w nią dalej, jeśli czujesz się przytłoczony lub przymuszony. W każdym momencie masz prawo przerwać grę, zawiesić ją i wznowić, gdy będziesz na to gotowy.

Mechanika gry: gra składa się z kart o zróżnicowanej treści i poziomie trudności. W każdej turze, poruszając się zgodnie z ruchem wskazówek zegara, każdy kolejny gracz ciągnie jedną kartę ze stosu, czyta na głos treść karty i odpowiada na zawarte na niej pytanie lub wypełnia powierzone mu zadanie. Pamiętaj, że w ciągu całej gry możesz zrezygnować z udzielenia odpowiedzi na 2 dowolne pytania lub odmówić wypełnienia dwóch zadań, ale zastanów się przynajmniej dlaczego nie chcesz tego zrobić. Jeśli zdecydujemy się grać w liczniejszym gronie, to wypowiedziane na głos odpowiedzi, coraz bardziej zbliżą Was do siebie i pozwolą lepiej poznać siebie nawzajem. Jeśli gracie nie pierwszy raz i trafiacie na karty, na które niedawno odpowiadaliście, to możecie je wymienić, nie uszczuplając przy tym puli 2 możliwych opuszczeń. Niech karty wrócą do głównego stosu i inni mają możliwość odpowiedzenia na zawarte na nich pytania.

Zacznij rozgrywkę (rozgrzewkę) od samodzielnej podróży w głąb siebie, a skończ na wieloosobowej eskapadzie.
To zaczynajmy tę wspólną podróż…

UWAGA!

Pamiętaj, że poniższa gra nie zastąpi psychoterapii ani profesjonalnego wsparcia specjalistów od zdrowia psychicznego. Jej głównym zadaniem jest zachęta do lepszego poznania siebie w domowych warunkach. Być może będzie to pierwszy krok ku profesjonalnej psychoterapii, albo uznanie, że ten typ aktywności nie jest właśnie dla Ciebie. Celem gry nie jest uzyskanie profesjonalnej diagnozy, którą może stworzyć jedynie specjalista, przy osobistym kontakcie z osobą zainteresowaną.

PYTANIA/ZADANIA:

1. Zaprezentuj swoje JA-idealne (jest to zbiór cech i atrybutów, które ktoś chciałby mieć i uważa za bardzo pożądane, równocześnie sądzi, że mogą mu pomóc w realizacji zamierzeń i planów życiowych). Wymień co najmniej 5 cech, jaki chciałbyś być. Przykładowo mogą to być takie cechy jak: wysoki, atrakcyjny fizycznie, otwarty, brylujący w towarzystwie, sumienny, zorganizowany.

JA-idealne.

2. Zdradź, jakie jest twoje JA-powinnościowe (to struktura, na którą składają się przekonania dotyczące tego, jakim powinno się być; zbudowane jest ono z wyobrażeń o tym, czego otoczenie, poprzez innych ludzi, społeczeństwo, normy i zasady życia, od nas oczekuje). Wymień 3 uwewnętrznione powinności, przymusy. Najczęściej zaczynają się one od słów muszę/powinienem. W podejściu terapii schematu najczęściej jest to tzw. powinnościowy/wymagający głos rodzica, który wywiera presję, aby być perfekcyjnym w różnych obszarach życia, np. muszę być najlepszym prawnikiem w mieście, powinnam być super mamą, muszę dbać o innych kosztem swoich potrzeb.

JA-powinnościowe.

3. Scharakteryzuj swoje JA-realne (to zbiór cech i atrybutów, o których ktoś sądzi, że je ma). Podaj 5 rzeczy, które w sobie lubisz i cenisz oraz 5, które chciałbyś zmienić, bo nie jesteś z nich zadowolony. Takie zidentyfikowanie swoich atrybutów, których w sobie nie lubimy, może też być pierwszym krokiem ku ich zmianie, np. notoryczne spóźnialstwo czy prokrastynacja. Pamiętaj jednak, że nie na wszystkie cechy masz wpływ (np. wzrost), więc czasami warto zaakceptować pewne rzeczy, niż usilnie próbować je zmienić.

JA-realne.

4. Sądzisz, że inni dobrze Cię znają i opisują twoje cechy? W takim razie powiedz, jakie jest twoje JA-odzwierciedlone (to struktura zbudowana z przekonań, które każdy człowiek ma na temat tego, w jaki sposób jest odbierany przez innych). Wymień 3 cechy, jak myślisz, że widzą Cię inni. Dodatkowo, jeśli chcesz podkręcić to zadanie i zaspokoić swoją ciekawość o sobie, możesz dodatkowo spytać inną osobę, jakimi 3 cechami/atrybutami by Cię scharakteryzowała.

JA-odzwierciedlone.

5. Rozbudź w sobie tryb szczęśliwego dziecka. Powiedz, jakie jest twoje ulubione wspomnienie z dzieciństwa.

Ulubiona chwila z dzieciństwa.

6. Podziel się swoim najsmutniejszym doświadczeniem z dzieciństwa. Jakbyś mógł, to gdzie/u kogo chciałbyś znaleźć wówczas pocieszenie? Pamiętaj, że w ramach tzw. ćwiczenia wyobrażeniowego, możesz wyobrazić sobie, że już jako dorosły tulisz siebie (dziecko) w ramionach. Czy taka wizja przynosi Ci ukojenie?

Najsmutniejsze doświadczenie z dzieciństwa.

7. Opowiedz, co Cię najbardziej przeraziło, gdy byłeś dzieckiem. Tutaj także możesz wykonać tzw. ćwiczenie wyobrażeniowe i zamykając oczy skupić się na wizji, że jako dorosły tulisz to małe, przerażone dziecko, którym byłeś.

Największy strach z dzieciństwa.

8. Jakbyś miał obecną świadomość i wiedzę, jaką jedną decyzję z przeszłości podjąłbyś inaczej? Dlaczego?

Czy chcesz zmienić coś ze swojej przeszłości?

9. Przywołaj ducha miłości i opisz ostatni raz, kiedy spędziłeś miłą chwilę lub przeżyłeś pozytywną sytuację ze swoim Partnerem, czując bliskość, rozluźnienie, radość ze wspólnie spędzonych chwil, czy wykonywanych rzeczy. Zastanów się, jakie uczucia w Tobie zrodziło to pytanie? Smutek lub złość z niemożności przywołania takiego wspomnienia? A może po prostu radość z szybkiego odpamiętania ostatniej, cudownej, wspólnej chwili?

Duch miłości.

10. Oceń w skali od 1 (WCALE) do 10 (BARDZO) w jakim stopniu jesteś przekonany, że twój Partner albo bliskie ci osoby będą przy Tobie, gdy będziesz ich potrzebować? Postaraj się uzasadnić swój wybór. Odpowiedź na to pytanie, pozwoli Ci m.in. uzmysłowić sobie, jak wygląda twoja tzw. sieć społeczna, która Cię otacza i może być twoim naturalnym wsparciem w trudnych momentach.

Sprawdź, jaka jest twoja sieć społecznego wsparcia.

11. Wymień 3 rzeczy, które lubisz i cenisz w swoim Partnerze oraz 3 rzeczy, które chciałbyś, aby nie istniały. Pamiętaj, ideały nie istnieją! Czy jesteś ciekawy, jak twój Partner odpowiedziałby na to pytanie? Zawsze możesz mu je zadać niezależnie od gry.

Jak scharakteryzujesz swojego Partnera?

12. Zapewnij swojemu umysłowi dawkę pozytywnych doznań. Wyobraź sobie, że masz wyjątkową moc i stwórz wizję (angażując w to zadanie wszystkie zmysły), jak wygląda twój jutrzejszy poranek, gdy wszystko układa się po twojej myśli. Tworząc opis trzymaj się następujących zasad:

📌 bohaterem tej wizji jesteś Ty, więc używaj w opisie pierwszej osoby liczny pojedynczej (JA), np. wstaję z łóżka i idę do kuchni po filiżankę ciepłej kawy;

📌 używaj zdań oznajmujących (twierdzących) o pozytywnej wymowie;

📌 nie stosuj przeczeń;

📌 twórz opis w czasie teraźniejszym, jakbyś właśnie to przeżywał;

📌 niech opis będzie potencjalnie osiągalny (bez elementów magicznych i nierealnych).

Im więcej wymienisz detali słuchowych, smakowych czy dotykowych (np. czuję, widzę…), tym twój umysł będzie bardziej zadowolony ze stworzonej wizji i poczuje się tak, jakby to aktualnie przeżywał. Jeśli dysponujecie większą ilością czasu, zróbcie to ćwiczenie przed snem dla „relaksacji”, a sen utrwali powstałe pozytywne połączenia neuronalne.

Idealny poranek.

13. Powiedź, czy istnieją dźwięki, które wywołują u Ciebie dreszcze? Może wpadasz w szał, gdy ktoś głośno przełyka, chrupie czy uderza widelcem o zęby? A może do szewskiej pasji doprowadzają Cię inne odgłosy dnia codziennego? Więcej o „niewygodnych dźwiękach” w artykule: Mizofonia.

Mizofonia, czyli dźwięki, których nie cierpisz.

14. Słyszałeś o zjawisku ASMR? Są to przyjemne doznania w ciele, odbierane jako relaksujące, wywołane przez wizualne, słuchowe, dotykowe lub zapachowe bodźce zewnętrzne. Zastanów się więc, czy istnieją dźwięki, które Cię relaksują lub sprawiają radość. Strumyk w górach, deszcz a może śmiech dziecka? Wymień co najmniej 3 dźwięki, które wprawiają Cię w dobry nastrój.

ASMR – przyjemne odczucia, wywołane m.in. przez bodźce słuchowe.

15. Czy są smaki, które kojarzą Ci się z dzieciństwem? Zarówno te, które wywołują miłe wspomnienia, jak i te o negatywnym znaczeniu? Zastanów się również, czy twoje preferencje smakowe się zmieniły na przestrzeni lat? Jak myślisz od czego zależy twój obecny sposób żywienia się i decyzje dotyczące diety? Może jest to kwestia systemu rodzinnego, z którego pochodzisz i panujących w nim tradycji, umiejętności gotowania, świadomości dotyczącej żywienia, zasobności portfela, czy jednak główną rolę odegrały doświadczenia, które nabyłeś w trakcie późniejszego życia?

Ulubione i znienawidzone smaki dzieciństwa.

16. Czy twoi znajomi powiedzieli Ci kiedykolwiek, że przypominasz im postać z bajki lub literatury? A może sam utożsamiasz się z jakimś fikcyjnym bohaterem? Jeśli tak, to spróbuj odpowiedzieć na pytanie dlaczego? Czy ma on jakieś pożądane przez Ciebie cechy, czy raczej jego atrybuty dobrze charakteryzują Ciebie? Nie musi się to w całości pokrywać, ale może jakaś część Ciebie jest dobrze „oddana” przez którego z fikcyjnych bohaterów?

Fikcyjne alter-ego.

17. Miłość to niezaprzeczalnie ważny element naszego życia i równocześnie bardzo złożony konstrukt. To nie jest żadna prosta, izolowana emocja, a raczej konglomerat m.in. przyjaźni, troski, intymności i zaangażowania, a wszystko to adekwatne do wieku i osiągniętej dojrzałości. Łączą się z nią różne przeżycia, zarówno te radosne, jak i raniące, ale wszystkie są cenne, bo budują naszą indywidualną historię relacji i związków z innymi. Na pewno jest to również ważny wątek w procesie psychoterapii, poruszany w gabinecie m.in. po to, aby prześledzić to, jak wchodzimy w relacje i w nich funkcjonujemy oraz kogo wybieramy na partnera. Odpowiedź więc na pytanie, jak miała na imię twoja pierwsza miłość? Potrafisz przywołać kim była i kiedy się poznaliście? Czy pamiętasz, jakie emocje Ci towarzyszyły i czy były odwzajemnione? Przypomnij sobie również, jak i kiedy się zakończyła wasza relacja?

Pierwsza miłość.

18. Nawiąż kontakt ze swoim trybem „Szczęśliwego Dziecka” i opowiedz, kiedy jest on aktywny. Czujesz się wtedy lekko i radośnie, dużo się śmiejesz i dobrze się bawisz. Masz wrażenie, że wszystko układa się pomyślnie. Czujesz więź z innymi, nie odczuwasz zawiści ani zazdrości. Świat i twoje życie mienią się jasnymi, przyjaznymi odcieniami. Niektórzy odnajdą go w wielogodzinnym majsterkowaniu, głośnym śpiewie, kąpieli z dużą ilością piany, wystawieniu twarzy do słońca, czy zjedzeniu łyżki kremu czekoladowego. Powiedz, kiedy Ty masz wzbudzoną tę dziecięcą radość i ciekawość?

Tryb „Szczęśliwego Dziecka”

19. Naukowcy dwoją się i troją, aby zamknąć miłość w pewnych ramach i definicjach. Niezależnie od poglądów „mądrych głów” każdy z nas ma swoją, która pokazuje, co jest dla nas ważne. Proponuję, aby przywołać tę definicję, ale używając tylko 3 słów. To „czym jest dla Ciebie miłość”?

Definicja miłości.

20. Zastanów się i wymień 3 rzeczy, za które jesteś wdzięczny w swoim życiu. Nie ograniczaj się tylko do wielkich rzeczy, w końcu to te najmniejsze budują naszą codzienność.

Wdzięczność

21. Zastanów się, czy jest w rodzinie osoba, do której czujesz, że Cię wyjątkowo ciągnie? Może to być osoba, której już nie ma, a wywiera na Ciebie wpływ nawet po śmierci, swoją historią i przeżyciami, a może czymś charakterystycznym, co ją spotkało. Czy masz wrażenie, że popychają Cię do tej osoby jakieś szczególne uczucia? Czy jest to jakiś rodzaj identyfikacji, a może budziła ona twój podziw? Zastanów się jednocześnie, co to dla Ciebie znaczy i czy ma jakiś wpływ na twoje obecne funkcjonowanie?

Rodzinne przyciąganie.

22. Jeśli masz trudności w relacji, nie zakładaj automatycznie, że twój partner jest ich przyczyną. Spróbuj zamiast tego wsłuchać się w słowa swoich skarg, nie oceniaj partnera i nie ulegaj emocjom. Zamiast tego zadaj sobie pytania:
-czy te słowa brzmią znajomo?
-czy mam podobny żal do któregoś rodzica?
-czy moi rodzice mieli podobny żal do siebie?
-czy moi dziadkowie zmagali się z czymś podobnym?
-czy istnieje jakaś paralela między kilkoma pokoleniami?
-czy to, jak się dziś czuję z partnerem, przypomina to, jak czułem się z rodzicami jako dziecko?

Powtórzony wzorzec związku z historii rodziny.

23. Poniższe pytanie zostało zainspirowane rozdziałem: „Taniec na stole” w książce, pt. „Kłamstwa, którymi żyjemy Jak zmierzyć się z prawdą, zaakceptować siebie i zmienić swoje życie” Jona Fredericksona, Wydawnictwo W drodze. A Ty już wiesz, jak brzmiałoby twoje jedno życzenie?

Spełnił swoje jedno życzenie.

24. Każdy z nas, niezależnie od wykonywanego zawodu, płci, wykształcenia itd. ma w sobie uwewnętrznione przymusy i powinności (to są te wszystkie przekonania w głowie, które zaczynają się od „muszę”, „powinienem”). Mówiąc językiem terapii schematów mamy wówczas do czynienia z tzw. głosem rodzica wymagającego/powinnościowego, który najczęściej jest mentalną reprezentacją realnego rodzica, który w odbiorze dziecka był czasami źródłem niemal niewykonalnych wymagań. Dokończ zdanie i odpowiedz z jakim wewnętrznym przymusem chciałbyś w pierwszej kolejności się pożegnać.

Uwewnętrzniony głos wymagającego rodzica.